TY - BOOK AU - Karslıoğlu,Hüseyin AU - Küçüksüleymanoğlu,Erhan AU - Çimen,Yulia Stadnik AU - Anbarlı,Muhammed Nur AU - Ergün,Ahmet AU - Terzi,Mehmet Akif TI - Belgelerle Selçuklulardan Osmanlılara Türklerde inovasyon: buluş ve arayışlar SN - 9786058562783 AV - Q180.55.D57 B45 2021 PY - 2021/// CY - İstanbul PB - Sistem Global KW - Discoveries in science KW - History KW - Technological innovations KW - Turkey KW - Government policy KW - Economic aspects KW - Social aspects KW - Science and civilization KW - Seljuks KW - To 1453 KW - Ottoman Empire, 1288-1918 N1 - Includes bibliographical references and index; İÇİNDEKİLER; 10 Sunuş; HÜSEYİN KARSLIOĞLU; 12 Takdim; PROF.DR. ARZU TERZİ; 15 Giriş; 31 1299 Altı asırlık çınarın kökleri; 39 1400 Darüşşifa: Dünyaya Türklerin tanıttığı sağlık sistemi; 53 1453 Osmanlının askerî üstünlüğü: Silah teknolojisi, lojistik, taktik baharda denize büyük bir donanma çıkarılması; # Safevî hükümdarı Şah İsmail’in, Yavuz Sultan Selim’inArasNehri’ndeki batık topunu örnek alarak top imal ettirmesi/Mısır Sultanının Şah İsmail’e, Yavuz’a itaat etmesi karşılığında memleketini geri almak için Yavuz nezdinde aracılıkta bulunma teklifiyle elçi göndermesi; 79 1459 Akşemsettin’in mikrop, salgın ve bulaşıya getirdiği farklı yorum; 83 1488 Müzikle tedavi: Osmanlı tıbbının zirvesi; 91 1493 Batıya örnek bir örgün eğitim sistemi: Medreseler; 103 1502 DaVinci’den Holzmann’a İstanbul Boğazı’naköprüleryapmahayali; # Leonardo da Vınci’nin II. Bayezid’a sunduğuyeldeğirmeni, dönme dolap ve köprü projeleri; 111 1513 Piri Reis’in‘yappamondo’su: 19 29 yılında bulunuşundan bu yana tartışma ve çeşitli teorilerin kaynağı olan 1513 tarihli dünya haritası; #PiriReis’in ıgıg tarihli haritasına düştüğü notlardan beşincisi 127 1513 Paravakıflan: Osmanlının kredi sistemine bulduğu çözüm; # Kanuni Sultan Süleyman’ın para vakıflarını serbest bırakanfermanı; # Ahaliyeyüksekfaizle para veren tefecilerin engellenmesi #Tefecilerinyüzde ondan fazla faiz ile borç vermesinin engellenmesi; # Vakıf parasından aldıkları borcu ödemeyenler; 139 1563 Don Volga nehirleri arasında kanal açma girişimi: Sokullu Mehmet Paşa’nm hayali; # Astrahan’ınfeth olunabilmesi için neler gerektiğine dair Tatar Hanının düşüncelerinin sorulması; 149 1567 DünyaTürkler sayesinde kahve ile tanışıyor: 1500’ler, Osmanlıyı kanştıran kahvenin yüzyılı Kahvehanelerin kapatılması,y eni kahvehane açılmasına izin verilmemesi; 159 Sokullu Mehmet Paşa’nm Süveyş’e bir kanal açma düşüncesi; 167 1575 Takiyüddin ve rasathanesi: Dar görüşlülüğe kurban edilen 16. yü^ıl biliminin zirvesi; # Astronomi ve geometri kitaplarının Takij/yüddin ’e verilmesi; # Rasat cetvelleri ve aletleri için Mısır taraflarından ağaç getirtilmesi Rasathane için kerpiçtenyeni odalar inça edilmesi; 179 1559 Türklerin dünyaya hediyesi: Bahçe, şiir ve süslemelerin gözdesi lâle; # Kefe ’den üçyüz bin lâle soğanı gönderilmesi; 187 1591 Marmara ile Karadeniz arasında kanal açma düşüncesi: Heryüzyıl gündeme gelen fakat bir türlü açılamayan suyolu; #SakayaNehri’nin Ayan Gölü’ne, oradan da İzmitBoğazı’na akıtılması; # Sakaya Nehri’nin Sapanca Gölü’ne ve Sapanca Gölü’nün İzmit’teki denize akıtılması; 197 1633 Kanatla uçmaktan roketle havalanmaya: Uçmaya meraklı Türkler; 203 1717 Çiçek aşısı: Batıya Osmanlı Türklerinin tanıttığı bir tedavi yöntemi; # Çiçek hastalığına karşı aşı çalışmaları; 211 1720 Dünyanın ilk denizaltısı: Tersane miman İbrahim Efendi’nin timsahı; 215 1727 Matbaa: Osmanlıya bir türlü gelmek bilmeyen teknoloji; #İbrahimMüteferrika’nın Vankulu Lügati’nin örnek olarak basılan birkaçscyfasını sadrazama sunması; 223 1789 Lokum: 18. yüzyılda OsmanlIlardan dünyaya yendiğinde boğazı incitmeyen bir ağız tadı hediyesi; # Sadece saray helvahanesindeyapılagelen lokumun imalinin serbest bırakılması; 233 1808 Sened-i ittifak: Devlet ile yerel güçler arasında imzalanan antlaşma, Padişahın yetkilerine sınır getirme girişimi; # Osmanlı Devletininyıkılma tehlikesinden kurtarılması için idareciler ile taşradaki memleketlerin hanedanları arasındayapılan ittifak antlaşması (Sened-i ittifak); 243 1826 Nizam-ı Cedit: Yeniçeri Ocağı düzeni bozulunca yeni bir orduya ihtiyaç doğuyor; # Kuruluş amacından sapan Yeniçeri Ocağı ’nın kaldınlıpyerine Asâkir^iMansûre-iMuhammediye adıyla eğitimliyeni bir askeri teşkilat kurulması; 253 1830 İlk vapur inşası: Yelkenli gemilerden buharlı gemilere geçiş; # Amerikalı harp gemisi inşa uzmanı mimar Ekford’un Osmanlı Devleti için harp gemisi inşa etme konusundaki düşünce ve değerlendirmeleri; # Osmanlı sahillerine ve İstanbul halicinegelenyabancı vapurlara karşı işletmeye sokulacak vapurların hazır satınalmayoluyla değil montaj inşayolıyla tedariki; #Peyk-iŞevketTıcaretVapurununtstanbul-lzmir hattında işletmeye konulması ve tâbi olacağı esaslar; 265 1839 Tanzimat: Osmanhlann değişim yüzyılında geleceğin temelleri; 271 1840 İlk kağıt paramız: Kaime; # Nakityerine tedavül edecek kağıt para çıkarılması; 277 İstanbul’da ilk tiyatro: OsmanlIlarda tiyatronun serüveni; # Fransızların Odeon Tiyatrosu ’nda sanat icra etmeleri #lstanbul merkezinde bir tiyatro inşasına izin verilmesi isteği; # İstanbul’daki Fransız tiyatroculara Beyoğlu ’ndaki Odeon Tiyatrosu ’nda çeşitli tiyatro oyunları icra etmeleri için izin verilmesi; 283 1846 Hazîne-i Evrak: Çağdaş arşive ilk adım; # Osmanlı devlet belgelerinin muhafazası için bir arşiv binası inşa ettirilmesi; 289 1847 Telgraf: Telgrafın mucidi Mors’un, Sultan Abdülmecid’i icadının değerini takdir eden ilk Avrupalı devlet adamı olarak nitelendirmesi; # Saraydayapılacak telgrafin tanıtım sunumuna devlet erkanının katılması; 293 1848 “Hezar-Malumat” Ahmet Ağa’nın gerçekleştiremediği Kızılırmak nehri taşımacılık projesi; 299 1855 Demiıyollan: 19. yüzyılda Osmanlı topraklan için yeni bir ulaştırma aracı; # İzmir demiryolu mukavelesi; # Osmanlı ’da ilk defa demiryoluyapılması için sunulan bir teklifin değerlendirilmesi; 313 1856 Islahat Fermanı: Osmanlı vatandaşı müslümanlarla gayrimüslimler artık eşit haklara sahipler; 317 1858 Havagazı ve aydınlatma: İstanbul ışık ile tanışıyor; # İstanbul’un gaz ile aydınlatılması için kurulacak şirketin mukavelenamesi taslağı #Su gazının hava gazına dönüştürülmesi prensibi ile çalışan lamba; 327 1870 Günümüz feribotlanmn atası: Şirket-i Hayriye müdürü Hüseyin Haki Bey’in tasanmı arabalı vapurlar; 333 1873 GalataTüneli: Dünyanın ikinci metrosu; # İnşa edilmekte olan Galata Tüneli için Beyoğlu ’ndaki arazinin istimlaki; 339 1876 Kanun-i Esasi: ilk anayasamız; # Sultan n.Abdülhamid’in Anayasayı kabul ve tasdik etmesi; 345 1886 Kuduz aşısını bulan Pastör’ü dünyada ilk defa nişan ile taltif eden ve nakdi yardım gönderen; devlet adamı II. Abdülhamid; # Kuduz aşısı için Paris ’te Pastör’le görüşen heyetin padişahın nişan ve bağışını da verdiği; 355 1888 Elektrik: Osmanlıya biraz geç gelen aydınlanma; # Sarayın elektrik ile aydınlatılması; # Elektriğin tehlikeleri; 363 1896 Sinema: Osmanlıya en çabuk gelen batı icadı; # Sinematograf adı verilen alet için gerekli lambaya izin verilmesi; 369 1904 Otomobil: Osmanlı topraklanna getirilen ilk otomobil gümrükten iade ediliyor; # İthal edilmek istenilen otomobilin gümrükten geçişine müsaade edilmemesi; # Askerî harekat sırasında denenmek için Avrupa’dan bir adet otomobil satın alınması; 375 1907 Varda köprüsü: Zarafet ve ihtişamıyla Osmanlı döneminin son mühendislik harikası; # Bağdat demiryolları ihalesini onaylayan ferman; 387 1904 19. yüzyılın ikinci yansından itibaren Osmanlı Devletine sunulmuş buluşlar; 427 Kaynakça; 435 indeks ER -