M.1844-1845 (H.1260-1261) tarihli 8400, 8401, 8402, 8403 numaralı Temettuat defterlerine göre Hüdâvendigâr eyaleti Kepsut kazası köylerinin sosyal ve ekonomik durumu / Köksal Demir; tez danışmanı Doç.Dr.Abdülmecit Mutaf.

Tez (Yük)--Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı.

Kaynakça var.

XIX. yüzyıl dünyada yeni oluşumlar yüzyılı olarak görülmektedir. İşte Osmanlı Devleti ihtiyaç duyduğu vergiyi daha sağlıklı toplamak amacını gütmüştür. Ayrıca bu yeni oluşumlara ayak uydurabilmek için Tanzimat Fermanıyla birlikte siyasi, sosyal ve ekonomik alanlarda önemli atılımlar yapmıştır. Tanzimat dönemiyle başlayan uygulamaya göre H. 1256 (M. 1840) – H. 1260 – 1261 (M. 1844 -1845) yılları arasında herkesin her türlü malını, gelirini ve de devlete ödeyeceği vergi oranını tespit etmek amacıyla temettuât sayımları yapılmıştır. Sayımda elde edilen verileri kaydetmek amacıyla da kayıt defterleri tutulmuştur. Bu defterlere temettuât defterleri adı verilmiştir. Temettuât defterleri sadece bir mal-mülk ve gelirlerin kaydedildiği defterler değildir. Genel anlamda ekonomik zenginliğin tespit edilmesine yönelik bir çalışmadır. Unutulmaması gerekir ki tarih ilmi belgelere dayandığından ötürü elde edilen bilgiler aynı zamanda da sosyal tarih açısından da önemli veriler içermektedir. Bu çalışma Kepsut kazasına bağlı: Sarnıç, Esealanı, Gök, Kireç, Kumlu, Sebiller, İğciler, Beğceli, Naipler, Hamzacık, Süleler, Kavacık, Sayacık, Örenli, Mefteros, Umurlar, Şabanlar, Şabanlara tabi Veliler mahallesine ait H. 1260-1261 (M. 1844-1845) yıllarına ait Başbakanlık Osmanlı Arşivinde ML. VRD. TMT. d, 08400, 08401, 08402 ve 08403 katalog numarasıyla kayıtlı olan Hüdâvendigâr eyaleti Kepsut kazası köylerine ait temettuât defterlerini içermektedir. Aynı zamanda bazı köylerde yapılan saha araştırması hakkında elde edilen bilgilere de yer verilmiştir. Çalışmamız dört ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde araştırmanın temel amacı, temettuât defterlerinin önemi ve temettuât konusunda örnek çalışmalara değinilmiştir. İkinci bölümde Kepsut kazasının genel durumu ile ilgili bilgiler verilirken; tarihçesi, coğrafi, idari yapı, nüfus ve ekonomik yapı ile ilgili bilgiler yer almaktadır. Üçüncü bölümde M. 1844-1845 (H. 1260-1261) yıllarında Kepsut kazasına bağlı on yedi köy ve bir mahalle ele alınmıştır. Dördüncü bölümde ise M. 1844-1845'li (H. 1260-1261) yıllarında Kepsut kazasına bağlı bazı köylerin nüfusu ve meslek durumu ele alınmıştır. Bu kapsamda köylerin nüfus yapıları, ail eve sülale isimleri, şahıs isimleri, unvan ve lakaplar, kişilerin fiziksel özellikleri, mesleki ve ekonomik yapı, arazi kullanımı hububat arazisi ve hayvancılık ele alınmıştır. Sonuç kısmında ise defterlerin ortaya koyduğu bilgilere yer verilmiştir. Temettuât defterlerinin önemine vurgu yapılarak defterin incelenmesi sayesinde elde edilebilecek verilere dikkat çekilmiştir. Çalışmamızın ekler kısmına ise Kepsut kazası temettuât defterlerinin ilk sayfaları ve ML. VRD. TMT. D. 8400, 8401, 8402, 8403 katalog numarasıyla kayıtlı olan Hüdavendigâr eyaleti Kepsut kazasına tâbi on yedi köy ve bir mahalleye ait temettuât transkripsiyonu yapılarak sonlandırılmıştır.