Doğal afetler ve yerel topluluk liderleri: Balıkesir örnek olay incelemesi/ Goncagül Gültekin Özbayram ; tez danışmanı Doç.Dr.Fahri Çakı.

Tez (Yük)--Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyoloji Anabilim Dalı.

Kaynakça var.

Doğal afetler yüzyıllardan bu yana gerek dünyada, gerekse ülkemizde ve ilimizde yaşanmaktadır. Afetler, insan ve toplum güvenliğini riske sokan temel etkenlerdendir ve oluş zamanı belirli olmadığından dolayı daima hazır olmayı gerektiren unsurlardandır. Doğal afetlerin fiziksel etkilerinin yanı sıra özellikle de sosyal etkileri mevcuttur. Bunlar, toplumun sosyal işleyişinin ve sosyal ilişkilerin bozulması, güvenlik açığının artması gibi etkilerdir. Meydana gelen etkiler toplumun her kesimini etkilemekle birlikte, tüm kesimler aynı oranda etkilenmemektedir. Etkileri en aza indirgemek için iyi bir planlama ve toplumsal olarak farkındalık kazanılması gerekmektedir. Özellikle hem depremler hem de su taşkınları bakımından ciddi boyutta doğal afet riski taşıyan Balıkesir'de de, Türkiye'de olduğu gibi afetler sosyal boyutlarıyla araştırılmayı gerektirmektedir. Bu bağlamda araştırmamızda, ''Balıkesir'de yerel yönetimlerin ve yerel topluluk liderlerinin kendilerini çevreleyen muhtemel doğal afetler hakkındaki farkındalıkları ve hazırlık durumları nedir?'' sorusuna cevap aranmıştır. Araştırmanın örneklemini 22 merkez mahalle muhtarı, Altıeylül Belediyesi, Karesi Belediyesi ve Büyükşehir Belediyesi Başkan Yardımcıları ile, Balıkesir Valiliği AFAD ve Kızılay temsilcileri oluşturmaktadır. Örneklem üzerinde, nitel araştırma geleneği içinde derinlemesine mülakat tekniği uygulanarak veriler elde edilmiştir. Araştırmamız, Balıkesir'de yerel yönetimlerin ve yerel topluluk liderlerinin kendilerini çevreleyen muhtemel doğal afetler hakkındaki farkındalıklarını ve bu afet risklerine karşı hazırlık durumları hakkında bilgi edinmeyi, bu bilgiler dahilinde çözüm önerileri geliştirip literatüre katkı sunmayı hedeflemektedir. Konuyla ilgili olarak edindiğimiz bulgulardan hareketle, Türkiye'de yerel yönetimlerin doğal afetlere yönelik alınacak tedbir ve önlemler içindeki katkıları, merkezi yönetimler ile kıyaslandığında sınırlıdır. Bununla beraber bölgedeki vatandaşlarıyla daha sık etkileşimi bulunan yerel yönetimlerin afet zararlarını azaltmada daha fazla sorumluluk üstlenmesi ve bilinç düzeyini arttırması durumunda olası afetler daha az zararla atlatılabilecektir. Bunların sağlanabilmesi için yerel yönetimlere gerek personel, gerekse ekipman ve mali açıdan destek verilmelidir. Ayrıca afetler ile ilgili merkezi yönetimler ile yerel yönetimler arasındaki bağlantı sağlıklı bir şekilde oluşturulmalı, koordine şeklinde ve işbirliği halinde adımlar atılarak başarı sağlanabilmelidir.