Baş boyun kanserlerinde adaptif radyoterapi / Yonca Yahşi ; tez danışmanı Doç,Dr.Orhan Zeybek.

Tez (Dok)--Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Fizik Anabilim Dalı.

Kaynakça var.

Kliniğe başvuran baş boyun kanseri tanısı almış radyoterapi veya kemoradyoterapi uygulanan hastalarda tedavi süresince anatomileri ve doz dağılımlarındaki değişimin gözlemlendiği an adaptif plan yapılması amaçlanmıştır. Çalışmamıza baş boyun kanseri tanısı alan radyoterapi veya kemoradyoterapi uygulanan 25 hasta dahil edilmiştir. Hastalara gün aşırı Konik Işınlı Bilgisayarlı Tomografi (CBCT) çekilmiş ve planlamadan gelen Bilgisayarlı Tomografi (BT) görüntüsü ile füzyon yapılmıştır. Tedavinin 5. haftasında çekilen CBCT görüntüsü planlamadan gelen BT görüntüsüne füzyon yapıldığında tümör hacminde küçülmenin gözlemlendiği an hastaya Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRI) çekilmiştir. MRI görüntüsü BT ile füzyon yapılarak kritik organlar ve Planlanan Hedef Hacim (PTV) tekrar kontürlenmiştir. Yeni kontörler üzerinden hastanın planı tekrar yapılıp T-testi ve Wilcoxan testiyle adaptif plan ve adaptif plan yapılmadığı durumlardaki hacim ve dozlar karşılaştırılıp anlamlı fark bulunduğunda hasta yeni yapılan adaptif plan ile tedavisine devam etmiştir. Adaptif plan yapıldığında; aynı taraf parotis ortalama dozu 3279±608 cGy’den 2656±399 cGy’ye (p=0.001), karşı taraf parotis ortalama dozu 3008.4±377.4 cGy’den 2606.2±325.5 cGy’ye (p=0.002), medulla spinalis maksimum dozu da 4542.2±58.5 cGy’den 4433.2±55.3 cGy’ye (p=0.001) azalmıştır. PTV 70 ortalama dozunda ise tümör hacmini sarması açısından anlamlı bir fark yoktur. Aynı taraf parotis hacmi 15.00±8.57 cc’den 10.10±5.85 cc’ye (p=0.046), karşı taraf parotis hacmi 12.21±7.34 cc’den 7.50±3.55 cc’ye (p=0.002), Ptv 54 hacmi 759.8±285.9 cc’den 432.4±126 cc’ye (p=0.035), Ptv 60 hacmi 338.7±18.9 cc’den 185.5±58.5 cc’ye (p=0.003) toplam vücut hacmi de 6380±1600 cc’den 5230±1570 cc’ye (p=0.001) küçülerek anlamlılık düzeyinde azalma görülmüştür. Aynı taraf parotis hacminde en az %15, en fazla %46.3 hacim azalması görülürken, karşı taraf parotis hacminde en az %16.6, en fazla %46.9 volüm azalması görüldü. Adaptif radyoterapi adaptif olmayan radyoterapiye nazaran daha üstündür. Hedef kitledeki minimum dozu arttırmakta ve kümülatif maksimum dozu azaltmaktadır.